VHF Nedir? VHF Amatör Bant Planı Frekansları Nelerdir?

VHF Nedir? Çok Yüksek Frekansların (Very High Frequency) Dünyasına Yolculuk

Radyo iletişimi denildiğinde genellikle akla kısa dalga (HF) ve ultrakısa dalga (UHF) gelir. Ancak bu iki aralığın arasında yer alan VHF (Very High Frequency) bandı, hem amatör telsizciler hem de profesyonel iletişim sistemleri için büyük önem taşır. Peki VHF tam olarak nedir, hangi özelliklere sahiptir ve nerelerde kullanılır?

🔹 VHF Frekans Aralığı Nedir?

VHF, yani “Very High Frequency”, Türkçesiyle Çok Yüksek Frekans anlamına gelir.
Bu bant, 30 MHz ile 300 MHz arasındaki radyo frekanslarını kapsar. Dalgaboyu cinsinden ifade edildiğinde ise 10 metre ile 2 metre arasındaki bir aralığa karşılık gelir.

Bu bant, radyo spektrumunun hem karasal hem de deniz ve hava haberleşmesinde önemli bir yerini oluşturur. Özellikle denizcilik, havacılık, amatör telsizcilik ve kamu güvenliği gibi alanlarda sıkça kullanılır.

🔹 VHF’nin Atmosferdeki Yayılım Özelliği

Radyo dalgaları, frekans arttıkça atmosfer tabakalarında farklı davranışlar gösterir.
Kısa dalga (HF) sinyalleri, iyonosfer tabakası tarafından yansıtılarak çok uzak mesafelere ulaşabilir. Ancak VHF frekansları, bu tabakadan yansımak yerine doğrudan geçer. Yani VHF dalgaları genellikle doğrusal (line-of-sight) bir yayılım gösterir.

Bu özellik, VHF’nin görüş hattı (LOS) içinde mükemmel performans göstermesini sağlar; fakat engellerin (dağlar, binalar vb.) arkasına geçtiklerinde sinyal kaybı yaşanabilir.

🔹 Neden VHF Kullanılır?

VHF telsizler, özellikle düz arazilerde, denizlerde veya açık alanlarda oldukça etkilidir.
Bu bölgelerde sinyal kaybı az, iletişim kalitesi yüksek olur. Ayrıca enerji tüketimi düşük olduğundan batarya ömrü uzun olur.
Bu nedenle VHF telsizler genellikle şu alanlarda tercih edilir:

• ⛵ Denizcilik haberleşmesi: Gemiler arası ve kıyı istasyonlarıyla iletişim.
• 🚁 Havacılık haberleşmesi: Uçaklar ve hava kontrol merkezleri arasında iletişim.
• 🚒 Acil durum ekipleri: Arama kurtarma, itfaiye, jandarma ve AFAD gibi birimler tarafından kullanılır.
• 🎙️ Amatör telsizcilik (Ham Radio): Özellikle 2 metre bandında (144-148 MHz) yapılan haberleşmeler.

🔹 Şehirlerde Neden Daha Az Tercih Edilir?

VHF dalgalarının dalga boyu uzun olduğu için, çok sayıda bina ve yapının bulunduğu şehir merkezlerinde sinyal yansıması ve zayıflaması yaşanabilir. Bu nedenle UHF (Ultra High Frequency) telsizler, kısa menzilli ama çok engelli ortamlarda genellikle daha başarılı olur.

🔹 VHF ile HF Arasındaki Fark

Kısa dalga (HF) iletişiminde sinyaller iyonosferden yansıyabilir, bu da binlerce kilometre uzaklığa ulaşmayı mümkün kılar. Ancak VHF frekansları iyonosferden geçer, bu yüzden yerel veya bölgesel haberleşme için daha uygundur.

Bu fark, telsiz kullanıcılarının ihtiyaçlarına göre doğru frekans bandını seçmesini sağlar:

• HF: Uzun mesafe haberleşme (uluslararası veya kıtalar arası)
• VHF: Bölgesel, net ve düşük parazitli haberleşme

🔹 VHF AMATÖR BANT PLANI

🔹 VHF RÖLE FREKANSLARI ile SIMPLEKS FREKANSLAR

🔹 Sonuç: VHF’nin Gücü Basitlikte Gizli

VHF sistemleri, uzun yıllardır güvenilir, ekonomik ve verimli haberleşmenin temel taşlarından biri olmuştur.
Basit altyapısı, düşük enerji tüketimi ve açık alanlarda yüksek performansı sayesinde, hem amatör telsizcilerin hem de profesyonel kullanıcıların vazgeçilmez tercihidir.

Bugün hâlâ, özellikle afet haberleşmesi, denizcilik, hava taşımacılığı ve arama-kurtarma operasyonları gibi kritik alanlarda VHF frekansları hayat kurtarmaya devam ediyor.