QRP - Has Telsizciler Parmak Kaldırsın !

5W İLE YÜZLERCE KİLOMETRE

QRP, Morse veya veri modları için 5W'tan, ses modları için ise 10W'tan fazla olmayan düşük güçteki vericilerin kullanıldığı bir çalışma şeklidir. QRP işlemi, etkili menzili en üst düzeye çıkarmaya çalışırken düşük güçte iletim yapmayı ifade eder. QRP işlemi, ilk olarak 1920'lerin başında popüler hale gelen hobi içinde uzmanlaşmış bir uğraştır.

NEDİR ?

QRP aslen amatör telsizcilikte bahsi geçen Q kodlarından biridir. QRP yani “gücü kısayım mı?” (reduce power) olabildiği gibi karşılığında “gücü kısar mısın” talebidir.

QRP CW haberleşmesinde 5W veya daha az, SSB haberleşmesinde ise 10W ve daha altı güçte çıkış gerektirir. Yaesu FT-817 gibi fabrikasyon örnekler olsa da, aslında bu cihazlar amatör telsizcilik tarihinde, amatörlerin kendi ürettiği, çoğunlukla tek bantta çalışan, bazen sadece CW modunda QSO yapabilen cihazlardı. Türkiye’de de yıllarca üstünde çalışılan ve amatörler tarafından üretilen EFE QRP gibi cihazlar vardrı. Hatta rahmetle andığımız silen key TB5X Mehmet Divili’de Youtube kanalında birçok örneğini göstermiştir. Ancak son yıllarda, bazı amatör grupların çabasıyla, QRPLabs, MCHF, Mountain Topper, USDX gibi çok bantta çalışabilen cihazlar oluşturulmuş, cihazlar açık kaynak olduğu için, çinli üreticiler bu cihazları birebir kopyalayarak üretip, satışa sunmuşlardır.

100W CİHAZIM VARKEN NEDEN 5W ?

QRP işi bir aslında bir HF tecrübesidir. Peki diyelim ki bir amatörün 100W gücünde bir HF cihazı var. Neden tam güçte cihazı çalıştırıp QSO yapmak yerine 5W veya daha azında cihazı kullanır? İşte burada tecrube, beceri, telsizcilik konusunda kendini kanıtlama ve camia içinde yüksek itibar konuları devreye giriyor.

5W aynı zamanda CW demek. Mors öğrenmek, mors ile ile QSO yapabilmek bnu hobi için çok prestijli bir durum. 10W ile yapılacak bir SSB QSO’da ise anten yapımı konusunda uzman olmak gerekiyordu.

Ancak son dönemlere CW yerine FT8 kullanımı ile çinli sitelerde satılan fabrikasyon QRP antenler nedeniyle, QRP konusu başka şekilde tartışılmaya başlandı.

FAKİR ÜLKE EKONOMİSİNDE HF !

Türkiye gibi döviz kurunun çok değişken olduğu ülkelerde, bazı dönemler 100W HF cihazlara ulaşabilmek oldukça zor. Kaldı ki, tuneri, anteni, kablolaması derken, akılalmaz fiyatlara ulaşabiliyor. Bir kişi hobiye ne kadar gönül verirse versin bu yatırımı yapmak oldukça güç. İşte burada QRP cihazlar devreye giriyor. Hatta eli lehim tutan bir hobici en azından antenini kendi üreterek HF tecrubesi yaşayabilir hale geliyor. Hatta son yılların yıldızı FT8 modu ile de, düşük watt ile çok uzak mesafelere ulaşabiliyor.

PRATİKTE

Düşük güçle çalışma uygulaması, 1924 yılı kadar erken bir tarihte, amatörleri hem deney amaçlı hem de paraziti azaltarak çalışma koşullarını iyileştirme amacıyla güç çıkışını düşürmeye teşvik eden çeşitli raporlar, başyazılar ve makalelerin ABD amatör radyo dergilerinde ve gazetelerinde yayınlanmasıyla popüler hale geldi. Evrensel olarak kabul görmese de ARRL, QRP güç sınırları için bir öneride bulunur. Çoğu amatör örgüt, CW , AM , FM ve veri modları için verici çıkış gücünün 5W (veya daha az) olması gerektiği konusunda hemfikirdir. SSB (tek yan bant) için maksimum çıkış gücünün bazen 10W'tan fazla olmaması gerektiği kabul edilirken , bazı örgütler güç sınırının 5W olması gerektiği görüşündedir. QRP'lerin düzenli olarak 5 Watt'tan az güç kullandıkları, bazen de 100 mW veya daha az güçle çalıştıkları bilinmektedir. Son derece düşük güç 1W ve altı hobiciler tarafından genellikle "QRPP" olarak adlandırılır.

QRP kullanarak iletişim kurmak zor olabilir çünkü QRP ler, daha yüksek güç seviyeleri kullanan amatörlerin karşılaştığı radyo yayılımının aynı zorluklarıyla yüzleşmek zorundadır, ancak diğer her şey eşit olduğunda, alıcı tarafta daha zayıf bir sinyale sahip olmanın getirdiği doğal dezavantajlarla da karşı karşıyadır. QRP tutkunları, daha verimli anten sistemleri ve gelişmiş işletim becerileriyle bunu telafi etmeye çalışırlar

ZAYIF SİNYAL MODLARI

Düşük güç seviyesinden kaynaklanan nispeten zayıf iletilen sinyallerin alımını geliştirmek için tasarlanmış teknoloji ve yazılım kullanan özel modlardır.

QRSS : Çok yavaş hızda Morse kodu

QRSS, QRP işleminde yer alan azaltılmış sinyal-gürültü oranını telafi etmek için çok yavaş hızda CW (Mors kodu) kullanır.

Tutarlı CW : Kritik zamanlı Morse kodu iletimi

Tutarlı CW, alıcıların okunabilirliği artırmak için son derece dar bantlı filtreleme kullanmasına olanak tanıyan, kesin bir oranda kalibre edilmiş sinyalleri saat çıkışına gönderen vericiler kullanır.

WSJT : Zayıf Sinyal – Joe Taylor

WSJT, her biri farklı bir sinyal yolu için optimize edilmiş birkaç ayrı modu kullanan bir yazılım sistemidir; bunlara meteor saçılması, tropos saçılması ve EME iletişimleri dahildir. WSJT, radyo için zayıf sinyal iletişim modları geliştirme konusundaki çalışmalarını takdir etmek için Dr. JH Taylor'ın adını almıştır.

WSPR : Zayıf Sinyal – Yayılım Muhabiri

WSPR, optimum iletişim koşulları için yayılma yollarını izlemek amacıyla kullanılan bir yazılım paketi ve bilgisayar ağıdır.