Teknoloji Geliştikçe Telsizci Neden Azalıyor?

Bir paradoksla başlayalım:

Bugün SDR’ler ucuz, uydular erişilebilir, dijital modlar güçlü, anten simülasyonları masaüstünde…
Ama buna rağmen amatör telsizci sayısı artmıyor, hatta birçok ülkede aktif operatör sayısı azalıyor.

Peki neden?

Sorun teknoloji değil.
Sorun, teknolojinin nasıl tüketildiği ve amatör telsizciliğin ne sunduğunun unutulması.

---

1. Teknoloji Kolaylaştıkça “Keşif” Azaldı

Eskiden telsizcilik:

• Deneyerek öğrenilen
• Hatalarla ilerlenen
• “Neden çalışmadı?” sorusuyla gelişen bir uğraştı.

Bugün ise:

• Hazır cihaz
• Hazır anten
• Hazır ayar
• Hazır yazılım

Cihaz çalışıyorsa nedenini bilmeye gerek yok algısı yerleşti.

Bu da telsizciliği üretici değil, tüketici hobisi haline getirdi.

Keşif yoksa, merak da uzun süre yaşamıyor.

---

2. İnternet, Telsizin Yerini Almadı — Anlamını Gölgede Bıraktı

“Nasıl olsa WhatsApp var” cümlesi sık duyulur.

Ama mesele iletişim kurmak değil,
mesele iletişimi nasıl kurduğun.

Telsizcilik:

• Altyapısızdır
• Merkezi değildir
• Kırılgandır ama özgürdür

İnternet ise:

• Sürekli varmış gibi hissedilir
• Çökene kadar sorgulanmaz

Afet anında telsizin değerini herkes anlar,
ama afet yokken kimse emek vermek istemez.

---

3. Dijitalleşme, Telsizi “Görünmez” Hale Getirdi

Dijital modlar büyük bir nimet.
Ama aynı zamanda bir risk.

FT8, FT4, WSPR gibi modlarda:

• Ses yok
• Karşı taraf hissedilmiyor
• Operatör geri planda

Yeni başlayan biri için telsiz:

“Bilgisayar kendi kendine bir şey yapıyor” hissi verir.

Bu da şu soruyu doğurur:

“Ben ne kattım?”

Cevap yoksa bağ da zayıflar.

---

4. Usta–Çırak Kültürü Koptu

Eskiden:

• Kulüpte öğrenilirdi
• Anten çatıda birlikte kurulur
• Hata yapınca biri düzeltirdi

Bugün:

• YouTube var
• Forum var
• Discord var

Ama rehber yok.

Bilgi bol, ama yönlendirme yok.
Yeni gelen biri:

• Nereden başlayacağını bilmiyor
• Yanlış alışkanlıkları doğru sanıyor
• Eleştirilince tamamen kopuyor

---

5. Lisans Almak Kolaylaştı, Telsizci Olmak Zorlaştı

Bu cümle sert ama gerçek.

Lisans: Bir kapı

Ama telsizcilik: Bir süreç

Sadece sınavı geçmek,
sadece çağrı işareti almak,
kimseyi telsizci yapmıyor.

Öğrenme kültürü yoksa, lisans sadece bir etiket oluyor.

---

6. “Herkes Telsizci Olmalı” Söylemi Ters Etki Yaratıyor

İyi niyetli ama yanlış bir yaklaşım.

Telsizcilik:

• Emek ister
• Sabır ister
• En önemlisi teknik merak ister

Herkese uygun değildir.

Zorla sevdirilmeye çalışılan her şey gibi,
telsizcilik de yüzeysel ilgiye kurban ediliyor.

---

7. Asıl Soru: Biz Ne Anlatıyoruz?

Gençlere genelde şunu anlatıyoruz:

• “Eskiden böyleydi”
• “Bizim zamanımızda…”
• “Şimdi bozuldu”

Ama şu soruya net cevap veremiyoruz:

“Bugün telsizcilik bana ne kazandırır?”

Cevap şunlar olmalıydı:

• Problem çözme
• Fiziksel dünyayı anlama
• Afet bilinci
• Bağımsız iletişim
• Gerçek teknik beceri

Bunları anlatmazsak,
telsizcilik sadece “nostaljik bir uğraş” gibi algılanır.

---

Sonuç: Telsiz Azalmıyor, Anlamı Kayboluyor

Sorun teknoloji değil.
Sorun:

• Telsizciliği neden yaptığımızı unutmamız
• Süreci değil, sonucu yüceltmemiz
• Öğrenmeyi değil, hazır olmayı teşvik etmemiz

Telsizcilik hâlâ güçlü.
Ama onu güçlü yapan şey cihazlar değil, insanlardı.

İnsan kaybolursa, frekanslar susar.

---

TA4JEO - Azalan telsizci nufusuna sosyolojik bir yaklaşım..