Türkiye’de amatör telsizcilikte çağrı işaretleri, geçen süreye bağlı olarak kısaltılabiliyor. Sisteme göre:
- Başlangıç: TAxXYZ
- 5 yıl sonra: TAxXY
- 10 yıl sonra: TAxX
Kâğıt üzerinde bakıldığında bu, “deneyimin” bir ödül gibi görünüyor. Ancak temel sorun şu:
Bu deneyim gerçekten neyle ölçülüyor?
Sadece takvim yapraklarının kopmasıyla mı, yoksa o sürede yapılan faaliyetlerle mi?
Süre Var, İçerik Yok
Bir amatör telsizci beş ya da on yıl boyunca lisanslı olabilir. Ancak bu süre zarfında:
- Kaç QSO yaptı?
- Hangi bantlarda, hangi modlarda çalıştı?
- Afet ve acil durum haberleşmesinde yer aldı mı?
- Eğitim verdi mi, aldı mı?
- Deney, ölçüm, teknik geliştirme yaptı mı?
- Yeni amatörlerin yetişmesine katkı sundu mu?
Mevcut sistem bunların hiçbirini sormuyor.
Takvim işliyor, süre doluyor, ek düşüyor.
Bu nedenle çağrı işareti kısaltmayı “deneyim” göstergesi olarak görmek bana göre ciddi bir kavramsal hata.
Anlamlı Ek Almak
Türkiye’de geçmişte çağrı işaretleri otomatik atanıyordu. Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğü önceki dönemlerde ek seçme şansı vermiyordu. Bu yüzden çoğu amatör, kendisiyle hiçbir bağı olmayan, tamamen rastgele eklerle çağrı işaretine sahipti. Ancak 2 haneye düştüğünde seçim yapabilir hale geliyordu.
Ancak 2023 itibariyle önemli bir değişim oldu:
Başlangıçta verilen 3 haneli ekler için de, boşta olan çağrı işaretlerinden seçim yapılabilir hale gelindi.
Bu, bana göre sistemdeki en anlamlı gelişmelerden biri.
Artık çağrı işareti sadece bir numara değil, kişisel bir imzaya dönüşebiliyor:
- Arda isimli bir amatörün RDA alması
- Bilgisayar öğretmeni birinin CPU ekini seçmesi
- Jeofizik mühendisi arkadaşım Tarık Erdem’in JTE alması
- Veteriner arkadaşımın Enes Kırılmaz'ın VET ekini kullanması
- Benim jeoloji mühendisi olmamdan dolayı JEO ekini almam
- Resim öğretmeni bir amatörün ART ekini tercih etmesi
Bunların tamamı çağrı işaretini anlamlı kılıyor.
Dolayısıyla bugün, üç haneli bir ekle bile kişinin kendisini tanımlayan bir çağrı işaretine sahip olması mümkünken, sırf “iki haneye düşmek” için yapılan değişikliklerin cazibesi büyük ölçüde ortadan kalkmış durumda.
Eskiden İki Hane Anlamlıydı, Çünkü Üç Hane Anlamsızdı
Bu noktada tarihsel bir hakkı teslim etmek gerekir.
Eskiden üç haneli ekler anlamsızken, iki haneye düşen amatörler gerçekten fark yaratabiliyordu.
Örneğin:
- Sefet Türközü’nün ST ekini alması
- Kaan Çalışkan’ın KC ekini edinmesi
Bunlar, çağrı işaretini kişisel ve akılda kalıcı yapan hamlelerdi.
Ama bugün artık bu avantaj üç haneli eklerde de mümkün.
Dolayısıyla “iki haneye düşmek” eskisi kadar özel bir anlam taşımıyor.
Morsçu Değilsen, Neden Israr?
Bugün hâlâ topluluk içinde, iki haneli çağrı işaretini bir tür “üst seviye rozet” gibi gören bir kesim var.
Ben de istersem JEO ekini bırakıp, boşta olan ve yine jeoloji mühendisliğini çağrıştıran JM ekini alabilirim.
Ama soruyorum:
Zaten anlamlı bir eki bırakıp, sırf iki hane olsun diye aynı anlamı taşıyan başka bir eke geçmenin mantığı nedir?
Bu noktada tek istisna görüyorum: CW (Mors) operatörlüğü.
Eğer aktif bir mors okur-yazarı olsaydım, CW üzerinden yoğun QSO yapıyor olsaydım;
- E, T, A, N, O, M gibi
- Morsta yazımı ve iletimi son derece basit harflerden oluşan
- Kısa ve akıcı bir çağrı işareti istemem son derece mantıklı olurdu.
Çünkü orada işin doğası bunu gerektiriyor.
Ama CW çalışmayan, dijital modlarda ya da UHF-VHF-HF'de çalışan bir amatör için iki haneli çağrı işareti, pratikte hiçbir teknik avantaj sağlamıyor.
Boşuna İşgal Edilen Harfler
Bu yüzden şahsi fikrim net:
Sadece süre doldu diye çağrı işaretini kısaltan ve
amatör telsizcilik faaliyetleri açısından sınırlı kalan birçok kişi,
aslında o harfleri boşuna işgal ediyor.
Çağrı işareti kısalığı;
- Üretimi,
- Katkıyı,
- Bilgiyi,
- Paylaşımı temsil etmiyorsa, geriye sadece bir etiket kalıyor.
Ve amatör telsizcilik, etiketlerle değil;
ne yaptığınla, ne kattığınla ve nasıl iz bıraktığınla anlam kazanıyor.
TA4JEO - Bu yazı, çağrı işaretinin uzunluğundan çok içeriğinin önemli olduğuna inanan bir amatör telsizcinin kişisel değerlendirmesidir. 5 senemi doldurmuş olarak CW çalışmaya karar vermediğim sürece değişim yapmayı anlamsız buluyorum. 2 haneler ya dolarsa ? diye de korkmuyorum. Dolduranların çoğu deneyimden çok takvimle doldurduğu için onlarla aynı zihniyette olmamak, benim için korku değil keyif ve komedi kaynağı olur.
.png)
.png)
.png)
.png)
0 Yorumlar